Het resultaat of de inzet belonen?

“Een positieve benadering en veel bevestiging maakt dat je kind lekker in z’n vel zit. Laat ze maar merken dat ze mooi kunnen tekenen, goed kunnen zingen, heerlijk piano spelen, of weer zo’n geweldig rapport hebben.”

Complimenten zijn (meestal) gezonde ingrediënten in de opvoeding. Toch is er een maar. Het blijkt dat kinderen die op een bepaald gebied talent hebben en daarvoor ook veel complimenten ontvangen, onzekerder zijn en minder zelfvertrouwen hebben dan je zou verwachten. Vooral als ze iets moeten doen wat nieuw voor hen is, kiezen ze het liefst voor de ‘nooduitgang’.

Waar zit het probleem?

Het probleem zit onder andere in wat je beloont met een compliment. Er wordt te veel nadruk gelegd op de prestatie, het eindproduct. Maar de kracht van het geven van complimenten zit in de nadruk leggen op de inzet, de inspanning; ‘ Wat knap dat je je kamer toch hebt opgeruimd ook al had je niet zoveel zin.' 'Je hebt ondanks je zere benen de avondvierdaagse uitgelopen.' 'Je begint eraan en nu is het ook nog gelukt, knap gedaan!'

Als u uw kind prijst om de inspanning zal het een volgende keer weer een onbekende klus aangaan, en daardoor groeit zelfvertrouwen.

Wat is je doel?

Het gaat in de opvoeding, niet in eerste instantie om het leren van kunstjes en het produceren van producten. Als je een mooi handschrift hebt is het vanzelfsprekend dat je een mooie brief kan schrijven. Dat je kind het veterdiploma haalt is goed, maar daar hoeft toch geen taart voor gekocht te worden. Uiteindelijk loopt (bijna) niemand in Nederland op blote voeten omdat hij niet geleerd heeft veters te strikken.

Iets anders is veel belangrijker dan het resultaat: de inzet. Volwassenheid bereik je door vorming van het karakter door weer en wind. Waarbij het kind te horen krijgt dat het niet alles kan, maar dat hoeft ook niet. Soms valt het leven mee, soms valt het tegen. Leven is leren!

Bert Reinds

Bert Reinds (1960) is echtgenoot, vader en opa. Hij studeerde orthopedagogiek en heeft een eigen praktijk voor advies, coaching en hulpverlening. Hij publiceerde verschillende boeken, onder andere 'Vader zijn met hart en handen'.